بسیاری از والدین و حتی بعضی از آموزگاران میپرسند که بهترین زمان برای شروع کاربرگهای آموزشپنهان کلاس اول چه زمانی است. پاسخ به این سؤال به شرایط مدرسه و شیوه آموزشی معلم بستگی دارد. به طور کلی میتوان دو حالت مختلف را در نظر گرفت.
اگر مدرسه از تکالیف آموزشپنهان استفاده میکند
اگر مدرسهی فرزند شما قصد دارد این مجموعه کاربرگهای آموزشپنهان را به عنوان تکالیف هماهنگ برای همهی دانشآموزان استفاده کند، میتوانید با خیال آسوده آموزش فرزندتان را به معلم او بسپارید. در این حالت معلم میتواند هماهنگ با این تکالیف، بدون نیاز به تکرار و تمرینهای سنتی، به بچهها کمک کند تا مفاهیم را خودشان کشف کنند و به درک عمیقتری از آنها برسند.
پس از این که بچهها مفاهیم را کشف کردند، معلم میتواند با آموزشهای خلاقانه و بازیهای آموزشی، و با حداقل تکرار و تمرین، به تثبیت و تکمیل یافتههایریزی معلم، همراه با سایر دانشآموز فرزندتان با شروع سال تحصیلی و طبق برنامهریزی معلم، همراه با سایر دانشآموزان فعالیتهای این مجموعه را انجام دهد.
استفاده از تکالیف آموزشپنهان به صورت مستقل از مدرسه
اگر مدرسه یا معلم فرزند شما قصد استفاده از این سبک آموزشی را ندارد، توصیه میکنم در اولین فرصت و ترجیحاً قبل از آغاز سال تحصیلی، استفاده از این فعالیتها را برای فرزند خود شروع کنید.
دلیل این توصیه آن است که شیوههای آموزشی رایج در کشور ما معمولاً بر پایه آموزش مستقیم معلم و تکرار و تمرین زیاد در منزل شکل گرفتهاند. در این شیوهها، معلم ابتدا مفاهیم را توضیح میدهد و سپس از بچهها خواسته میشود با تمرینهای زیاد، آنها را حفظ کنند.
این نوع آموزش معمولاً از دو جهت میتواند برای بچهها آسیبزا باشد.
اول این که آموزش مستقیم معلم، فرصت بازکشف مفاهیم را از کودک میگیرد. اگر به هر هدف آموزشی مانند یک معما نگاه کنیم، توضیح مستقیم معلم شبیه این است که بلافاصله بعد از طرح معما، پاسخ آن را به کودک بگوییم. در چنین شرایطی ممکن است کودک پاسخ را به خوبی حفظ کند، اما فرصت تحلیل و کشف را از دست میدهد. در حالی که هدف اصلی از طرح چنین معماهایی، به چالش کشیدن ذهن کودک و تقویت قدرت تحلیل و استدلال اوست.
دوم این که تکرار و تمرینهای زیاد و فشار درسی، اغلب باعث دلزدگی بچهها از درس و یادگیری میشود. وقتی کودک نسبت به درس بیانگیزه شود، احتمالاً همکاری او در انجام فعالیتهای آموزشی دیگر نیز کاهش پیدا میکند.
به همین دلیل توصیه میکنم پیش از شروع سال تحصیلی و قبل از آن که کودک درگیر فشارهای درسی مدرسه شود، فصل اول کاربرگهای آموزشپنهان را برای او آغاز کنید. در این شرایط کودک فرصت دارد در فضایی آرام و بدون تنش، به بازکشف مفاهیم و مهارتهای اساسی کلاس اول بپردازد.
انجام فعالیتهای آموزشپنهان قبل از شروع تدریس مستقیم در مدرسه
از نظر من مهمترین بخش کاربرگهای آموزشپنهان کلاس اول فصل اول آن است. در درس فارسی، این فصل به مهارتهای زبانآموزی مربوط به نگارههای کتاب فارسی میپردازد. در درس ریاضی نیز فعالیتها به گونهای طراحی شدهاند که تصویرسازی درست اعداد یکرقمی در ذهن کودک شکل بگیرد. این تصویرسازی پایه و اساس درک مفهوم عدد و رسیدن به توانایی انجام محاسبات ذهنی است.
اگر فرزند شما قرار است در مدرسه با روشهای سنتی آموزش ببیند، بهتر است حداقل فصل اول این کاربرگها را پیش از شروع سال تحصیلی انجام دهد یا انجام آن را آغاز کند. در این صورت کودک میتواند مفاهیمی را که بهتر است قبل از آموزش مستقیم معلم کشف شوند، با تکیه بر تحلیل و استدلال خود درک کند و سپس با توضیحات معلم، یادگیری خود را کاملتر کند.
آیا میتوان بعد از شروع سال تحصیلی با تکالیف آموزشپنهان همراه شد؟
ممکن است شما پس از شروع سال تحصیلی با این مجموعه آشنا شده باشید و فرصت تابستان را از دست داده باشید. در چنین شرایطی هم جای نگرانی نیست. همانطور که میگویند «ماهی را هر وقت از آب بگیرید تازه است». در هر مرحلهای از مسیر آموزش که باشید، میتوانید انجام کاربرگهای آموزشپنهان را برای فرزندتان شروع کنید.
در مورد سؤالات ریاضی بهتر است از ابتدای جزوه شروع کنید و اجازه دهید کودک فعالیتها را به ترتیب انجام دهد. سبک سؤالهای ریاضی این کاربرگها با وجود ساده بودن برای بچهها، متفاوت از تمرینهای رایج مدرسه است و به تدریج مسیر تازهای برای درک مفهوم عدد و انجام محاسبات ذهنی در ذهن آنها باز میکند.
در مورد فعالیتهای مربوط به مهارتهای زبانآموزی، بهتر است ابتدا کاربرگها را بررسی کنید و از بخشی که متناسب با سطح آموزشی فعلی فرزندتان است شروع کنید. البته اگر هنوز قاعدهی ترکیب حروف را یاد نگرفته و در مدرسه در ابتدای بخش نشانههای کتاب فارسی هستند، بهتر است فعالیتها را از ابتدای فصل اول شروع کنند تا کودک از طریق این تمرینها، ساختار نوشتاری زبان فارسی را به تدریج کشف کند.
